13Eki
2014
0
ESKİŞEHİR-29

ÇOCUKLARINIZA BİLİNÇLİ TÜKETİM ALIŞKANLIĞI KAZANDIRMAK

Günlük temel ihtiyaçlar dışında, her bireyin tüketim alışkanlıklarında farklılıklar vardır. Bir birey için olmazsa olmaz bir tüketim maddesi, diğer bir bireyin ihtiyaç ya da istek listesinde hiç bulunmayabilir. Bu fark kişinin kazancı, ailesinden almış olduğu tüketim kültürü ve sosyal statüsüne bağlı olarak değişebilir. Bu saydıklarımız içinde tüketim ile en yakın ilişkilendirilecek olan öğe ise paradır. Kazanç arttıkça, harcama alışkanlığı da aynı oranda artış gösterebilir. Bazı durumlarda ise kazançtan bağımsız, harcamalarda aşırılığa rastlanabilmektedir. Kredi imkanlarının artması, kredi kartı kullanımında bilinçsiz davranmak bu duruma en büyük etken olarak gösterilebilir.

Satın almak ve tüketim birbirini takip eder. Satın alınan her tüketim maddesi için paraya ihtiyaç vardır. Harcadıkça harcanan ve sonu gelmeyen bu tüketim davranışı, bazen çocuklarımızın gelişimi esnasında sıkıntılı durumları gündeme getirebilmektedir. Çocuklar çok küçük yaşlardan itibaren paranın ne işe yaradığının farkındadır ve oyuncak, çikolata, şeker, kıyafet gibi isteklerinin yerine gelmesi için paranın gerekli olduğunu bilirler. Bu hassas noktada ailelere fazlaca iş düşmektedir. Öncelikle, çocuğun her isteği anında karşılanmamalıdır. Eğer karşılanırsa, çocuk istediği bir şeyin o anda karşılanmaması sonucu hırçınlaşabilir. Karşılanmayan her istek, çocukta öfke ve mutsuzluk duygusuna yol açabilir. Yetişkin döneme geldiğinde ise, ilişkilerinde sorunlar yaşayabilir. Beklemeyi öğrenemeyen çocuk, akademik yaşantısında ve sosyal ilişkilerinde de sıkıntı çekebilir. Bu çocuklar için ders çalışmak, dersi dinlemek, oyun oynarken sırasını beklemek zor, hatta bazı durumlarda imkansız olabilmektedir.

İstekleri erteleyebilmek ciddi bir motivasyon ve irade gerektirir. Çocukların bunu öğrenip uygulaması için ise, mutlaka aile desteği gerekmektedir. Ailenin çocuğa destek olabilmesi ve ona bilinçli tüketim alışkanlığı kazandırabilmesi için de, kendilerinin bilinçli tüketiciler olmaları önemlidir. Mutfak alışverişi yapmadan önce liste yapmak, gereksiz harcamaların önüne geçmek için bir yol olabilir. Aylık yapılan harcamaların hesabını tutmak ve o ay içinde bütçeden örneğin kıyafet alışverişi için ayrılan miktarı aşmamak, bilinçli tüketici olmanızda etkili olabilir. Çocuk için alışverişe çıkmadan önce, çocukla sohbet edip neler alacağınızı ona söylemek, çocuğun isteklerini sınırlamak açısından önemlidir. Çocuğunuzun fazladan bir isteği var ise, bunun için para biriktirmesi gerektiğini anlatmak, ona bilinçli tüketim alışkanlığı kazandırmak adına iyi bir örnek olacaktır. Daha önce çocuğa hiç para biriktirme ile ilgili bir teşvikte bulunulmadıysa, çocuğa ilk iş olarak üç adet kumbara edindirmek, bu kumbaraları birikim, paylaşım ve harcama olarak ayırıp hepsinin ne anlama geldiğini çocuğa anlatmak, bilinçli tüketici olma yolunda yapılması gerekenler olarak sıralanabilir. Karşılanan her maddi istek, çocukları o an için mutlu etse de, uzun vadede satın alınanlar değil, aile ile kurulan sağlıklı ilişkilerdir mutlulukta belirleyici olan. Maddi tatmin anlık iken, manevi olarak huzurlu olan çocuklar, bilinçli tüketim alışkanlığını da çok daha rahat benimseyebileceklerdir.

 

Hedef Psikolojik Danışmanlık ve Eğitim Merkezi

Uzm. Psk. Aslı ÇOBAN

Paylaş